RSS

روزانه

رقابت بر سر جلبِ خشمِ مردم ایران

اشتیفن راف / مترجم:ح.پدرام (از آلمانی) / دی ولت / 11/02/2010

روزهاست که درتهران رفتگران پرکارند. قبل از سپیده دم، کوتاه زمانی بعد از آنکه مؤذن ندای نماز سرمی دهد، مردان نارنجی پوش از منطقه های فقیرنشین جنوب تهران به شمال مرفه پایتخت سرازیر می شوند. با سطل هایی پر از رنگ سفید آثار شب را می زدایند: مخالفان پیوسته روی دیوارخانه ها و باجه های تلفن و سطل های زباله و تابلوهای راهنمایی و رانندگی با رنگ سبز "22 بهمن" می نویسند. در تقویم ایرانی امروز پنج شنبه 22 بهمن است.

این روز در جمهوری اسلامی به یادبود انقلاب 1979 اختصاص دارد، اما خط نوشته ها قرار است فراخوانی باشند برای تظاهرات ضد حکومت رهبرمذهبی علی خامنه ای. تاریخ به رنگ سبز است، رنگ اعتقاد اسلامی و رنگ مخالفان. انتظار می رود مردم زیادی به خیابان بروند و امکان برخوردهای سنگین هم هست. شعارهای سبز رنگ نوشته شده بر روی دیوارهای تهران هم مبارزه جویانه است:"مرگ بردیکتاتور، مرگ بر خامنه ای" یا "احمدی نژاد خراست".

از زمان آخرین تظاهرات بزرگِ ضد حکومتی در 26 دسامبر، دولت و سپاه پاسداران چنگ و دندان نشان می دهند. چنین می نماید که زندگی به رسم معمول در جریان است و اخلالی وجود ندارد. خیلی ها در حال حاضر بزرگترین مانع را کم سرعتی اینترنت و ایمیل می دانند که قراراست به این ترتیب جلوی معترضان جوان گرفته شود. اما فیلتر صفحه های اینترنتی را می توان با راهکارهایی که صدای آمریکا نشان می دهد بی اثر کرد.

برقکارها می کوشند درقبال گرفتن پول پارازیت هایی را از بین ببرند که در دریافت تلویزیون های ماهواره ای و فراخوان آنها برای انجام اعمال ضدحکومتی اخلال ایجاد می کنند.

در درگیری های خونین عاشورا بیش از ده نفر ازجمله خواهرزادۀ میرحسین موسوی جان باختند، هزاران نفر از تظاهرکنندگان و فعالان را بازداشت کردند. در حالیکه بیشتر آنها آزاد شده اند دو تن را اعدام و حدود 80 نفر را به حبس تا 15 سال محکوم کردند. چهارشنبۀ گذشته دادگاهی معاون سابق وزیرکشور مصطفی تاج زاده را به اتهام شرکت در اعتراض ها به پنج سال زندان محکوم کرد. البته مجازات یک دانشمند ایرانی با گذرنامۀ آمریکایی که به دوازده سال زندان محکوم شده بود به نصف تقلیل یافت.

اما بازداشت ها ادامه دارند. در روز قبل از سالگرد انقلاب نیروی انتظامی از بازداشت چندین نفر خبر داد، این عده ظاهراً قصد داشته اند تظاهرات رسمی را که قراراست احمدی نژاد در آن سخنرانی کند به آشوب بکشانند. اصول گرایان افراطی مانند امام جمعۀ تهران و سخنگوی شورای نگهبان آیت الله احمد جنتی خواستار سخت گیری بیشتر در مقابل "دشمنان انقلاب" شدند.

سخت گیری حکومت خیلی از مخالفان را ترسانده است. یک مدرس دانشگاه می گوید:"من قطعاً در 22 بهمن به خیابان نمی روم. دوستانم هم همینطور.آخر کسی نمی داند بعد آدم را به چه "جنایتی" متهم می کنند فقط برای اینکه یکی خواسته نظرش را بگوید." به گفتۀ او بهای این کار برای عده ای بیش از حد سنگین شده است. اما برخی دیگر ترسی به خود راه نمی دهند و به فراخوان رهبران مخالف گوش می دهند. دانشجویی از دانشگاه صنعتی امیرکبیر که به همراه همدرسانش و برای اعلام همبستگی با دهها دانشجوی در بند امتحان های آخر نیمسال را تحریم کرده است می گوید:"مهم است که پنج شنبه هرچه بیشتر مردم به خیابان بروند و نشان دهند که با دولت کودتایی و دیکتاتوری حاکم مخالفند."

علی افشاری که از رهبران دانشجویان بوده و بعد ازناآرامی های سال 1999 سالها در زندان بود و اکنون درآمریکا زندگی می کند چنین نافرمانی های مدنی را "الگویی برای سایر زمینه های اجتماعی" می نامد که در راه مبارزه برای ایرانی آزاد جرأت می دهد. اما به هیچ رو معلوم نیست چگونه و برای چه مبارزه می شود. مدتهاست که مخالفان چند جبهه شده اند. در حالیکه خیلی از دانشجویان با خواسته هایی تند برای ایجاد حکومت غیر مذهبی جلوه می کنند و از رانندۀ تاکسی گرفته تا سبزی فروش، بسیاری ناخرسندی خود را با شعار "مرگ برآخوند" نشان می دهند، خیلی های دیگر دنبال راه موسوی و کروبی هستند. این دو طرفدار اصلاحات درچهار چوب حکومتند. اما برای بسیاری از هواداران آنها این راه دست بالا مرحلۀ گذر به دمکراسی واقعی است.

یک کارشناس علوم سیاسی که از نزدیکان موسوی و مدیرمبارزات انتخاباتی او بوده است در گفتگو با روزنامۀ وِلت هشدار می دهد نباید گمان برده شود "موج سبز" رهبر خود موسوی را به دلیل این دودستگی ها از دست داده است:"موسوی هیچگاه خود را رهبر ندانسته است. می خواسته فقط داور باشد." به گفتۀ این کارشناس مهم این است که از بعد از انتخابات مشکوک در سال 2009 "چیزهای مهمی در سر مردم" تغییرکرده – مردم به این باور رسیده اند که تنها دمکراسی واقعی راه نجات است:"غول از شیشه بیرون آمده و راه برگشتی وجود ندارد زیرا اکنون پای بخش زیادی از مردم درمیان است." به باور او نکتۀ مهم این است که رهبران مخالف و دولت چه برخوردی دارند. تظاهرکنندگانی که سنگ پرت می کنند به همان اندازه زیانبارند که کله شق های حکومتی.

دانشجوی علوم سیاسی روح الله نجابت وضعیت را بگونه ای از بنیاد متفاوت می بیند. این دانشجوی 22 ساله که اهل خانواده ای بسیار مذهبی و وابسته و وفادار به آیت الله خمینی است جنبش مخالفان را اینقدر گسترده نمی داند. به گفتۀ او تنها عده ای "توطئه گر" فعالند که باید آنها را مجازات کرد. می گوید برای نمونه در روزعاشورا کار اصلی را 3000 تا 4000 "شورشی" انجام داده اند – "دشمنان کشور" مثل سلطنت طلب ها و کمونیست ها و بهائیان. آنها می خواسته اند صدا و سیما و بیت رهبری را اشغال کنند. تظاهرات را "آشکارا از خارج هدایت" کرده اند. دولت های کشورهای غربی براثراطلاعات غلط طرف مخالفان را گرفته اند. اما مردم دراین فاصله "فهمیده اند که اوضاع واقعاً ازچه قراراست" و بیشتر آنها در سالگرد انقلاب به تظاهرات می روند و از حکومت حمایت می کنند. تمام دنیا کنجکاو است که آیا چنین می شود.

اشتیفن راف / مترجم:ح.پدرام (از آلمانی) / دی ولت / 11/02/2010

 

بالای صفحه